Maar wat wordt ermee geproduceerd?

Wordt voedsel voor de gewone burger goedkoper?

Goedkope financiering helpt alleen wanneer ondernemers ook voldoende kapitaal, kennis en afzetzekerheid krijgen

De regering maakte op 4 september 2026 bekend dat het Agrifonds opnieuw wordt opengesteld. Voor ondernemers in de landbouw en visserij komt bijna Cg. 1,4 miljoen aan financiering beschikbaar. Dankzij subsidie van het Ministerie van Economische Ontwikkeling kunnen zij via Qredits lenen tegen 2 procent rente, terwijl het reguliere tarief volgens de bekendmaking 9,95 procent bedraagt.

Dat verschil is aanzienlijk. Voor een sector waarin investeringen pas na verloop van tijd inkomsten opleveren, kan een lagere rente het verschil betekenen tussen een haalbaar plan en een onderneming die al bij de start bezwijkt onder haar financieringslasten.

MEO stelt ruim Cg. 403.000 subsidie beschikbaar. Daarvan is meer dan Cg. 353.000 bestemd voor de rentesubsidie. De overige Cg. 50.000 gaat naar de Agri Business Academy, die kennis en ondernemersvaardigheden moet versterken. Ondernemers kunnen maximaal Cg. 100.000 lenen voor onder meer apparatuur, irrigatie, infrastructuur, vee, gewasproductie en visserijmateriaal. De eerste zes maanden hoeft alleen rente te worden betaald. (Herintroductie Agrifonds).

 Goed initiatief, maar wat wordt ermee geproduceerd?

Het Agrifonds verdient steun. Betaalbare financiering is een noodzakelijke voorwaarde voor lokale productie. Maar een lening is nog geen kilo groente, krat eieren of gevangen vis. De relevante vraag is daarom hoeveel extra lokaal voedsel Curaçao voor deze publieke investering terugkrijgt.

Die vraag is urgent. Uit een in 2026 gepubliceerde nulmeting naar de lokale voedselproductie blijkt dat Curaçao slechts ongeveer 8,78 procent van zijn voedselbehoefte zelf produceert. Ruim 91 procent van het voedsel komt dus van buiten het eiland. Volledige zelfvoorziening is voor een klein en droog eiland hoewel het door water wordt omringd waarschijnlijk niet realistisch. Met serieuze investeringen en gerichte overheidssubsidies in verschillende vormen kan Curaçao zijn afhankelijkheid van voedselimport echter wel degelijk verminderen. (Lokale Voedselproductie 2026).

Daarvoor moet vooraf worden bepaald welke producten Curaçao verantwoord kan produceren, tegen welke kostprijs en voor welke afnemers. Zonder waterzekerheid, geschikte grond, energie, opslag, gekoeld transport en vaste afzetcontracten blijft goedkope financiering slechts één onderdeel van een veel grotere puzzel.

Is Cg. 100.000 werkelijk voldoende?

Voor kleinschalige uitbreiding (hobbyachtige) kan Cg. 100.000 voldoende zijn. Voor moderne landbouw kan hetzelfde bedrag echter snel tekortschieten. Een serieuze onderneming kan moeten investeren in grondbewerking, wateropslag, irrigatie, kassen, zonnepanelen, koeling, transport, vergunningen, personeel en werkkapitaal voordat de eerste opbrengst wordt ontvangen.

Daarom mag het maximale leenbedrag geen politiek aantrekkelijk standaardbedrag worden dat losstaat van de werkelijke financieringsbehoefte.

Een eenvoudige bedrijfseconomische regel verdient aandacht. Wanneer een onderbouwd bedrijfsplan bijvoorbeeld Cg. 500.000 vereist, wordt het plan niet levensvatbaar doordat slechts Cg. 100.000 beschikbaar komt. Integendeel. De ondernemer kan het beperkte bedrag volledig investeren, maar vervolgens stranden voordat productie, verpakking en verkoop op gang komen. Het resultaat is dan geen voedselzekerheid, maar kapitaalvernietiging en een schuld die wel moet worden afgelost.

Het probleem is in zo’n geval niet dat er te veel is gefinancierd, maar dat een project zonder volledige financieringsstructuur is gestart.

Eerst rekenen, daarna lenen

Voordat jonge ondernemers een krediet ontvangen, zouden zij daarom een versneld en praktisch voorbereidingstraject moeten volgen. Geen maandenlange theoretische cursus, maar een eenvoudig bedrijfsplan aan de hand van een heldere checklist.

Daarin moeten minimaal de productiecapaciteit, water- en energiebehoefte, investeringskosten, werkkapitaal, afzetmarkt, verkoopprijs, risico’s en kasstromen worden doorgerekend. Vervolgens moet de totale financieringsbehoefte worden vastgesteld. Die kan bestaan uit een combinatie van eigen middelen, Agrifondskrediet, subsidie, garanties en aanvullende investeerders.

Begeleiding mag bovendien niet eindigen bij de uitbetaling. Juist tijdens de eerste twee productiejaren zijn periodieke controle, financieel advies en hulp bij afzet noodzakelijk. De Agri Business Academy kan daarin een centrale rol vervullen, mits daarvoor voldoende deskundigheid en middelen beschikbaar zijn.

Maak resultaten openbaar

In 2024 verstrekte Qredits al meer dan Cg. 400.000 aan agrarische ondernemers. Het is daarom redelijk om te vragen wat die eerdere financiering concreet heeft opgeleverd. Hoeveel ondernemingen bestaan nog? Hoeveel arbeidsplaatsen zijn gecreëerd? Welke productie is toegevoegd? En hoeveel import is aantoonbaar vervangen?

Het Agrifonds moet niet uitsluitend worden beoordeeld op het aantal verstrekte leningen. Succes betekent meer lokale productie, levensvatbare bedrijven, duurzame banen en een meetbare bijdrage aan voedselzekerheid.

De rente is verlaagd. Nu moet Curaçao ervoor zorgen dat ook het ondernemersrisico wordt verlaagd. Want goedkoop krediet zonder een volledig gefinancierd en begeleid bedrijfsplan kan uiteindelijk bijzonder duur blijken.